Czy grzejnik gazowy na butlę można używać w domu i jak robić to bezpiecznie?
Przenośne grzejniki gazowe zasilane z butli z gazem propan-butan są popularne jako dodatkowe ogrzewanie garażu, warsztatu, domku letniskowego, a czasem także pokoju w domu, gdy zawiedzie główne ogrzewanie albo nie ma prądu. Nie potrzebują gniazdka, szybko dają ciepło i można je przestawiać. Mają jednak cechę, której nie mają grzejniki elektryczne: spalają gaz bezpośrednio w pomieszczeniu. Spaliny, w tym para wodna, dwutlenek węgla, a przy złym spalaniu tlenek węgla, zostają w powietrzu, którym oddychamy.
Odpowiedź na pytanie z tytułu brzmi więc: można, ale tylko w określonych warunkach, z urządzeniem w dobrym stanie i z zachowaniem kilku zasad, których nie wolno pomijać.
Jak działa grzejnik gazowy na butlę
W domowych zastosowaniach spotyka się głównie dwa typy urządzeń:
- grzejniki promiennikowe z ceramicznym palnikiem - płomień rozgrzewa płytki ceramiczne, które oddają ciepło przez promieniowanie,
- grzejniki katalityczne - gaz utlenia się na powierzchni katalizatora bez widocznego płomienia, w niższej temperaturze.
Obudowa mieści zwykle butlę o masie gazu do 11 kg, a urządzenie ma kilka stopni mocy, typowo od około 1,5 do 4 kW. Oba typy pobierają tlen z pomieszczenia i oddają spaliny do pomieszczenia. Nie mają komina ani przewodu odprowadzającego spaliny, dlatego nazywa się je urządzeniami bezprzewodowymi lub bez odprowadzenia spalin.
Gdzie nie wolno używać butli i grzejnika gazowego
Przepisy techniczno-budowlane i przeciwpożarowe ograniczają stosowanie butli z gazem płynnym w budynkach. W lokalach mieszkalnych dopuszcza się butle o masie gazu do 11 kg, a nie wolno ich używać ani przechowywać w pomieszczeniach położonych poniżej poziomu terenu, czyli w piwnicach i sutenerach. Propan-butan jest cięższy od powietrza, więc w razie wycieku gromadzi się przy podłodze i w zagłębieniach, a w piwnicy nie ma którędy uciec.
Poza tym grzejnika gazowego nie używa się:
- w sypialni w czasie snu i w pokoju dziecięcym,
- w łazience i innych małych, zamkniętych pomieszczeniach,
- w pomieszczeniach bez sprawnej wentylacji, na przykład w szczelnie zamkniętym pokoju po wymianie okien,
- w kamperach, namiotach i małych przyczepach, jeśli producent wyraźnie na to nie zezwala,
- przy materiałach łatwopalnych: zasłonach, meblach tapicerowanych, rozpuszczalnikach, drewnie w warsztacie.
Instrukcja producenta podaje minimalną kubaturę pomieszczenia dla danej mocy. To nie formalność, tylko warunek, przy którym stężenie spalin pozostaje w bezpiecznych granicach przy odpowiednim wietrzeniu.
Zabezpieczenia, które musi mieć urządzenie
Grzejnik do użytku w pomieszczeniach powinien mieć:
| Zabezpieczenie | Do czego służy |
|---|---|
| czujnik płomienia (termopara) | odcina gaz, gdy płomień zgaśnie |
| czujnik niedoboru tlenu (ODS) | wyłącza grzejnik, gdy w pomieszczeniu spada zawartość tlenu |
| czujnik przechyłu | odcina gaz po przewróceniu się urządzenia |
| reduktor z zaworem nadmiarowym | utrzymuje stałe ciśnienie gazu i ogranicza wypływ przy uszkodzeniu węża |
Czujnik niedoboru tlenu nie zastępuje czujnika czadu. Reaguje na spadek tlenu, a tlenek węgla może pojawić się wcześniej, na przykład przy zabrudzonym palniku. Dlatego w każdym pomieszczeniu, w którym pracuje grzejnik gazowy, a najlepiej w całym domu, powinien działać sprawny czujnik tlenku węgla. O jego doborze piszemy w artykule czujnik czadu i bezpieczeństwo w domu.
Bezpieczne użytkowanie krok po kroku
- Sprawdź wąż i reduktor przed sezonem. Wąż gazowy z widocznymi pęknięciami, stwardniały lub starszy niż zaleca producent wymień. Reduktor powinien być przeznaczony do danego urządzenia i butli.
- Butlę wymieniaj na zewnątrz lub przy otwartym oknie, z dala od ognia, przy zamkniętym zaworze butli i wyłączonym grzejniku.
- Po podłączeniu sprawdź szczelność roztworem wody z płynem do naczyń. Bąbelki na połączeniu oznaczają wyciek. Nigdy nie szukaj wycieku zapalniczką. Więcej o sprawdzaniu szczelności przeczytasz w artykule jak sprawdzić szczelność instalacji gazowej w domu.
- Zapewnij stały dopływ powietrza. Uchylone okno lub otwarte nawiewniki to konieczność, nie opcja. Spalanie każdego kilograma gazu daje też sporo pary wodnej, która bez wietrzenia skrapla się na oknach i ścianach.
- Nie zostawiaj działającego grzejnika bez nadzoru i wyłączaj go przed snem i wyjściem z domu.
- Zachowaj odstępy od mebli i ścian podane w instrukcji, zwykle co najmniej kilkadziesiąt centymetrów od przodu urządzenia.
Pełne butle przechowuj poza domem, w przewiewnym miejscu, w pozycji pionowej, z dala od studzienek i otworów piwnicznych, do których mógłby spłynąć gaz. W pomieszczeniu z grzejnikiem trzymaj tylko butlę podłączoną do urządzenia.
Objawy, które oznaczają natychmiastowe przerwanie pracy
Ból głowy, senność, zawroty głowy, nudności u kilku osób jednocześnie, żółty i kopcący płomień, zapach gazu lub alarm czujnika czadu. W takiej sytuacji zakręć zawór butli, otwórz okna, wyjdź na świeże powietrze, a przy objawach zatrucia wezwij pomoc pod numerem alarmowym 112.
Czy grzejnik gazowy to dobre ogrzewanie awaryjne
Jako źródło ciepła na kilka godzin w dobrze wietrzonym garażu czy warsztacie grzejnik gazowy się sprawdza. Jako stałe ogrzewanie pokoi mieszkalnych już nie. Wilgoć ze spalania sprzyja pleśni, wietrzenie zabiera część uzyskanego ciepła, a ryzyko związane ze spalinami rośnie z każdą godziną pracy. Jeśli szukasz sposobu na przetrwanie awarii głównego ogrzewania, przeczytaj też poradnik co zrobić, gdy zimą przestanie działać ogrzewanie.
W domu, w którym jest prąd, bezpieczniejszym rozwiązaniem dodatkowego ogrzewania jest grzejnik elektryczny. Nie spala tlenu, nie wytwarza spalin i nie zawilgaca pomieszczenia. Modele konwektorowe, olejowe i panelowe znajdziesz w kategorii grzejniki elektryczne do domu. Grzejnik gazowy warto zostawić na sytuacje, w których prądu brakuje, i używać go zgodnie z zasadami opisanymi powyżej.
Przeczytaj także
Rury do instalacji gazowych jak wybrać odpowiednie rozwiązanie dla swojego projektu
Instalacje gazowe wymagają starannego doboru materiałów, ponieważ bezpieczeństwo użytkowników zależy bezpośrednio od jakości zastosowanych komponentów.
Czytaj więcej: Rury do instalacji gazowych jak wybrać odpowiednie rozwiązanie dla swojego projektu
Jakie nowoczesne rozwiązania w instalacjach gazowych zyskują uznanie?
Królestwo instalacji gazowych zmienia się na naszych oczach.
Czytaj więcej: Jakie nowoczesne rozwiązania w instalacjach gazowych zyskują uznanie?
Kocioł gazowy - przewodnik przez świat nowoczesnego ogrzewania domu
Pierwszym, fundamentalnym podziałem w świecie kotłów gazowych, z którym powinniśmy się zapoznać, jest rozróżnienie na kotły tradycyjne i kondensacyjne.
Czytaj więcej: Kocioł gazowy - przewodnik przez świat nowoczesnego ogrzewania domu